Ratko Mladić je osuđen za genocid, zločine protiv čovječnosti i ratne zločine. Povratak njegovih posmrtnih ostataka u Beograd podsjeća Evropu na najmračnije stranice naše novije istorije, saopštila je evropska komesarka za proširenje, Marta Kos, dodavši da je odlučila da otkaže planiranu posjetu Srbiji.

Prema njenim riječima, veličanje koje prati njegovu smrt nespojivo je sa vrijednostima na kojima počiva evropski put.

“Taj put zahtijeva suočavanje sa prošlošću, istinsko pomirenje i poštovanje žrtava ratnih zločina”, napisala je Kos u objavi na mreži X.

Napominje da vrijednosti na kojima počiva naša zajednička budućnost nijesu predmet pregovora.

“U tom kontekstu, odlučila sam da u ovom trenutku ne realizujem svoju planiranu posjetu Srbiji”, poručila je Kos.

Licu koje je pravosnažnim rješenjem otpušteno iz državljanstva Republike Srbije prestaje vojna obaveza, saopšteno je iz Uprave za obaveze odbrane Ministarstva odbrane Republike Srbije.

Urednik Portala Zeta, kao bivši državljanin Srbije, obratio se Ministarstvu pitanjem: „Da li se otpustom iz državljanstva Republike Srbije lice automatski briše iz vojne evidencije?“

Pitanje je upućeno kako bi se razjasnila razlika između vojne evidencije i statusa vojnog obveznika, nakon navoda predsjednika DNP-a Milana Kneževića da je premijer Crne Gore Milojko Spajić vojni rezervista Srbije.

„S tim u vezi obaveštavamo vas da licu koje je pravosnažnim rešenjem otpušteno iz državljanstva Republike Srbije prestaje vojna obaveza“, navodi se u odgovoru Uprave za obaveze odbrane.

Ministarstvo se poziva na član 9. tačka 2. Zakona o vojnoj, radnoj i materijalnoj obavezi, kojim je propisano:

„Vojnom obvezniku prestaje vojna obaveza:

2. ako mu prestane državljanstvo Republike Srbije, u skladu sa zakonom.“

Iz Ministarstva, međutim, pojašnjavaju da prestanak vojne obaveze ne znači i trenutno fizičko uklanjanje podataka iz evidencije.

„Međutim, prestanak vojne obaveze nije isto što i fizičko brisanje svih podataka iz vojne evidencije. Prema članu 71. Zakona, podaci iz evidencije vojnih obveznika čuvaju se 40 godina nakon prestanka vojne obaveze.“

Kako dodatno navode, organ koji donese pravosnažno rješenje o prestanku državljanstva dužan je da o tome u roku od 15 dana obavijesti teritorijalni organ kod kojeg se lice vodi u vojnoj evidenciji.

„Dakle, po prestanku državljanstva Republike Srbije licu po samom zakonu prestaje vojna obaveza, a odgovarajuća promena statusa u vojnoj evidenciji vrši se na osnovu službenog obaveštenja o prestanku državljanstva.“

Odgovor Ministarstva odbrane Srbije tako jasno razdvaja postojanje podataka u vojnoj evidenciji od aktuelne vojne obaveze. Podaci se, prema njihovom odgovoru, mogu čuvati 40 godina nakon prestanka vojne obaveze, dok osobi kojoj prestane državljanstvo Srbije vojna obaveza prestaje po samom zakonu što ukazuje da Milojko Spajić ne može biti vojni rezervista Srbije.

General Vojske Republike Srpske Ratko Mladić biće sahranjen uz najviše državne počasti, izjavio je ministar pravde Srbije Nenad Vujić za banjalučku Alternativnu televiziju (ATV).

Vujić je kazao da postoje protokoli koji se primjenjuju u ovakvim slučajevima, dodajući da će biti ispoštovano ono što, kako je naveo, pripada Mladiću kao generalu.

“General Mladić je general i znaju se protokoli. Zna se i njegova uloga, ali i ono što pripada generalu Mladiću to će sigurno biti ispoštovano. Napominjem da Republika Srpska je ovdje neko ko ne odlučuje, porodica će odlučiti i o mjestu na kojem će biti sahranjen jer to jeste stvar njegove porodice”,  rekao je Vujić.

On je dodao da vlasti Srbije očekuju da im Međunarodni rezidualni mehanizam za krivične tribunale saopšti procedure i vremenski okvir za preuzimanje tijela.

“Spremni smo da, ukoliko bi rekli da dođemo sutra ujutru, bili bi u Hagu i preuzeli telo generala Mladića”,  kazao je Vujić.

Ratko Mladić bio je komandant Glavnog štaba Vojske Republike Srpske tokom rata u Bosni i Hercegovini.

Pravosnažno je osuđen na doživotnu kaznu zatvora za genocid u Srebrenici, zločine protiv čovječnosti i ratne zločine počinjene tokom rata u Bosni i Hercegovini.

Mladić je uhapšen u Srbiji u maju 2011. godine, nakon čega je izručen Haškom tribunalu. Žalbeno vijeće Međunarodnog rezidualnog mehanizma za krivične tribunale 2021. godine potvrdilo je prvostepenu presudu i kaznu doživotnog zatvora.