Priroda i društvo

Šta se govori, a šta je istina? 10 zabluda o novom Postrojenju za prečišćavanje otpadnih voda

U javnosti već mjesecima slušamo niz netačnih tvrdnji o izgradnji Postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda Podgorice.

Dio njih nastaje iz neznanja, dio iz straha koji je razumljiv s obzirom na višedecenijske izazove sa kojima se mještani suočavaju na tom području, dok su dio posljedica tendencioznih interpretacija, zloupotreba ili zanemarivanja činjenica. Navodimo najčešće manipulacije i provjerljive činjenice, kako bi javnost imala uvid u stvarno stanje o realizaciji jednog od najvažnijih infrastrukturnih pitanja Glavnog grada i rješavanju najaktuelnijeg ekološkog problema.

Neistina: „Postrojenje je prijetnja po zdravlje građana.“

ISTINA: Postrojenje je upravo suprotno – ključna i neophodna zaštita zdravlja građana. Bez njega, neprečišćene otpadne vode u ogromnim količinama svakodnevno završavaju u Morači, a zatim u Skadarskom jezeru i Jadranskom moru. To direktno ugrožava zdravlje ljudi, poljoprivredu i ekosisteme Podgorice i Zete. U savremenoj Evropi ne postoji glavni grad bez ovakvog sistema.

Neistina: „PPOV je ista prijetnja kao i Kombinat aluminijuma Podgorica.“

ISTINA: Poređenje sa industrijskim pogonima iz 60-ih godina prošlog vijeka je potpuno neutemeljeno. Bazen crvenog mulja KAP-a predstavlja ozbiljan ekološki problem i prijetnju po zdravlje građana i Vlada je za njegovu sanaciju opredijelila 30 miliona eura. PPOV, sa druge strane prečišćava zagađene otpadne vode u tehnički ispravnu vodu, bez ikakvog rizika po ljude i životnu sredinu. Dodatno, površina koju zauzimaju bazeni crvenog mulja iznosi oko 450.000 m², dok će savremeno postrojenje zauzimati svega 6.500 m², odnosno 1,5% površine toksičnih bazena.

Neistina: „Riječ je o zastarjeloj tehnologiji koju Evropa izbacuje iz upotrebe.“

ISTINA: Sasvim netačno. Samo u Njemačkoj i Austriji funkcioniše oko 8.000 ovakvih postrojenja, a u Evropi čak preko 30.000 sistema za prečišćavanje. Riječ je o standardnoj, konvencionalnoj metodi koja se primjenjuje širom svijeta i ispunjava najviše ekološke standarde Evropske unije, koja ujedno finansira ovaj projekat. Oprema za postrojenje u Podgorici proizvodi se od kraja 2022. godine, dominantno kod renomiranih njemačkih proizvođača.

Neistina: „Spalionica mulja je Černobilj za Zetu.“

ISTINA: Količina izduvnih gasova novog postrojenja iznosiće 4.160 m³ na sat, što je ekvivalent količini koju proizvode 2 kamiona tokom jednog sata. Za poređenje: Termoelektrana Pljevlja emituje 900.000 m³ izduvnih gasova na sat. A ukupna emisija štetnih gasova cijelog sistema jednaka je jednokratnom radu 6 kamiona. Znatno veće zagađenje proizvode teške građevinske mašine koje se koriste za nelegalnu eksploataciju šljunka iz Morače. U Njemačkoj, ovakva postrojenja već godinama uspješno funkcionišu i to usred naseljenih cjelina Berlina, Bona, Hamburga, Štutgarta). Dakle, emisije novog postrojenja, po svakom parametru, biće daleko ispod propisanih 2010-75 EU standarda. Na primjer, nivo praškastih materija biće upola manji od dozvoljenog. Spaljivanje mulja je standardna praksa u Evropi, uz stroge filtere i kontinuirani monitoring u realnom vremenu. U slučaju prekoračenja, rad postrojenja se automatski obustavlja. Ovo rješenje zapravo značajno smanjuje količinu otpada i rizike po okolinu.

Neistina: „Ugovor o izgradnji je sporan i sakriven od javnosti.“

ISTINA: Glavni grad Podgorice je omogućio uvid u ugovor o izgradnji sistema, sačinjen od strane vodećeg partnera zajedničkog ulaganja KUZU Grup, Istanbul, Turska. Dostupan je u digitalnoj verziji na zvaničnoj internet stranici Glavnog grada (ovdje), koja sadrži zatamnjene djelove isključivo kako bi se spriječilo eventualno neovlašćeno korišćenje osjetljivih tehničkih djelova od strane konkurentskih kompanija. Ovakva praksa predstavlja standard u realizaciji velikih infrastrukturnih projekata i u skladu je sa važećim propisima. Puna, nezatamnjena verzija ugovora takođe je dostupna svim zainteresovanim stranama. Građani mogu da izvrše uvid u cijeli ugovor, kao i u kompletnu projektnu dokumentaciju, i to slanjem zahtjeva na mejl adresu: podgorica.wwtp@kuzugrup.com. Svima koji pošalju upit biće omogućen uvid u prisustvu pravnih zastupnika ugovorne strane, u cilju potpune transparentnosti i otklanjanja svih eventualnih nedoumica.

Neistina: „Niko nema prava da postrojenje gradi na teritoriji opštine Zete.“

ISTINA: Izgradnja novog sistema, kao državnog objekta od opšteg interesa, planirana je na namjenskoj urbanističkoj parceli površine 13 hektara, unutar industrijske zone. Lokacija se nalazi između kompleksa KAP-a i lokalne saobraćajnice koja spaja naselja Dajbabe i Botun, na katastarskim parcelama u vlasništvu Glavnog grada. Treba napomenuti i to da infrastrukturni projekti ne poznaju administrativne granice. U Evropi postoje primjeri da jedna opština ili čak država koristi infrastrukturu koja se nalazi na teritoriji druge. Da li neko pita građane Pljevalja što se cijela Crna Gora napaja strujom iz Rudnika uglja koji je na njihovoj teritoriji ili iz Termoelektrane Pljevalja.

Neistina: „Lokacija se može lako promijeniti, ali to ne žele.“

ISTINA: Izmještanje lokacije značilo bi ponavljanje kompletne procedure: nova geotehnička ispitivanja, novi elaborati, nova procjena uticaja na životnu sredinu i nova saglasnost Agencije. To bi projekat odložilo najmanje 2 do 3 godine, uz nastavak ispuštanja neprečišćenih voda u Moraču tokom tog perioda. Propratni, finansijski troškovi i penali koji bi se u tom slučaju takođe morali platiti, mjere se u stotinama miliona eura.

Neistina: „Zeta nema nikakvu korist od ovog postrojenja.“

ISTINA: Svakog mjeseca u Podgorici se generiše oko milion kubnih metara otpadnih voda. Od toga se trenutno prečišćava svega oko 40%, dok skoro 60% završava direktno u Morači. Neprečišćene otpadne vode sadrže organske materije i otrovne supstance koje narušavaju ravnotežu ekosistema, dovode do pomora biljnog i životinjskog svijeta i dodatno izazivaju kontaminaciju zemljišta i podzemnih voda, što znači manjak pitke vode i veći rizik od širenja bolesti. Upravo stanovnici Zete danas trpe najveće posljedice zagađenja, jer kroz njihova naselja protiče zagađena Morača i zemljište na kojima oni uzgajaju zasade je kontaminirano. Zato je izgradnja novog postrojenja od suštinskog značaja za zdravlje građana, zaštitu životne sredine i očuvanje rijeka i to je pitanje opstanka ne samo za stanovnike opštine Podgorica, već i stanovnike Zete. Takođe važan benefit novog sistema je što će on omogućiti da se oko 30% Zete priključi na kanalizacionu mrežu (Botun, Cijevna, dio Mahale i dio Golubovaca).

Neistina: „Biće i na novom postrojenju neprijatnih mirisa“

ISTINA: Neće. Aktuelno postrojenje, staro pola vijeka, rađeno je za kapacitet od 55.000 ekvivalent stanovnika, a Podgorica je davno i višestruko premašila taj broj. Neprijatni mirisi na postojećem postrojenju nastaju upravo zbog prevaziđenog kapaciteta. Ovaj problem posebno je intenziviran tokom avgusta i septembra, usljed sezone prerade grožđa u preduzeću „13. jul Plantaže“, koje je kao najveći industrijski zagađivač priključeno na kanalizacionu mrežu Podgorice. Tokom tog perioda u kanalizacioni sistem ispuštaju se industrijske otpadne vode koncentracije zagađenja od 40.000 do 60.000 ekvivalent stanovnika, što je maksimum kapaciteta postojećeg gradskog postrojenja. To znači da bi samo za potrebe Plantaža trebalo da postoji jedno postrojenje postojećeg kapaciteta. Bitno je znati i da će novo postrojenje imati zatvoren sistem i savremenu tehnologiju obrade vazduha zahvaljujući kojima se mirisi eliminišu prije nego što dospiju u atmosferu.

Neistina: „Postrojenje će se graditi nadomak naseljenih objekata“

ISTINA: Najbliži objekat unutar industrijske zone nalazi se na udaljenosti od 141 m i riječ je o urušenoj kući. Ostali objekti u istoj zoni nalaze se na većim udaljenostima, od 241 do 499 m, pri čemu se dio njih odnosi na kuće u izgradnji bez namjene za stanovanje ili na objekte koji nijesu uknjiženi, dok su uknjiženi stambeni objekti udaljeni više od 400 m od budućeg postrojenja. Van industrijske zone, najbliži objekat nalazi se na udaljenosti od 696 m, dok se ostali objekti nalaze na udaljenostima većim od 700 m, a jezgro naselja Botun udaljeno je 1.384 m od planirane lokacije postrojenja.

( Vodovod i kanalizacija doo Podgorica )

Slične teme:botun Crna gora kolektor

Sledeće

Danas počinje uklanjanje nelegalnih objekata u NP Skadarsko jezero

Ne propustite

Praznična tradicija darivanja u organizaciji kompanije Meridianbet

Reklama

Klikni da ostaviš komentar

Priroda i društvo

Ribolovni zabran u NP Skadarsko jezero od 15. marta

Od nedjelje, 15. marta, počinje ribolovni zabran u NP Skadarsko jezero.

Kako su naveli iz NPCG, u skladu sa Zakonom o slatkovodnom ribarstvu i akvakulturi, ribolovni zabran je na snazi od 15. marta do 15. maja 2026. godine.

Tokom ovog perioda zabranjen je ulov svih vrsta riba i drugih vodenih organizama, osim jegulje.

Kako su kazali, uz pojačane aktivnosti Službe zaštite NP Skadarsko jezero na kontroli prostora, JPNPCG počinje kampanju o značaju očuvanja ribljeg fonda, suzbijanja krivolova i svih drugih oblika nezakonitog djelovanja koji negativno utiču na diverzitet faune riba.

“Ove godine, pod sloganom „Danas jedna, sjutra hiljade“ želimo da istaknemo da – spašavajući jednu, mi, zapravo, spašavamo hiljade jedinki. Podsjećamo da se period lovostaja poklapa sa vremenom mrijesta kada je riblji fond najosjetljiviji. U tom periodu ribe polažu ikru i obnavljaju populaciju, pri čemu, svako uznemiravanje direktno utiče na smanjenje njihove brojnosti, dok nelegalni izlov ima dugoročne posljedice po cijeli ekosistem zaštićenog prirodnog područja”, kazali su iz Nacionalnih parkova.

Skadarsko jezero predstavlja jedno od najznačajnijih slatkovodnih ekosistema u regionu, sa izuzetno bogatim i raznovrsnim ribljim fondom.

“U jezeru živi preko 40 vrsta riba, među kojima su šaran, ukljeva, jegulja, skobalj i druge vrste. Njegov biodiverzitet čini jezero ne samo prirodnim bogatstvom Crne Gore, već i važnim resursom za lokalne zajednice koje tradicionalno zavise od ribarstva. Zaštita ukupnih prirodnih vrijednosti akvatorijuma ima višestruki kako ekološki, tako i ekonomski značaj”, dodaju u saopštenju.

Poručuju da poštovanje odredbi zabrane omogućava očuvanje prirodne ravnoteže, dugoročnu održivost ribarstva, odnosno, očuvanje biodiverziteta za buduće generacije.

“Očuvanje Nacionalnog parka Skadarsko jezero je naša zajednička obaveza i odgovornost. Budi odgovoran – prijavi krivolov: Služba zaštite NP Skadarsko jezero 067 097 484, Monitoring centar JPNPCG 067 000 825”, zaključuju iz NPCG.

Priroda i društvo

Nišić: Porodiljsko odsustvo deset mjeseci za majku, dva za oca

Vlada Crne Gore nedavno je utvrdila predlog izmjena Zakona o radu, a ukoliko se usvoje, umjesto dosadašnjih 12, majke će imati deset mjeseci porodiljskog odustva. Novina je da očevi moraju obavezno iskoristiti dva mjeseca odsustva, koja se ne prenose na majku, istakla je u Bojama jutra, na TV Vijesti, ministarka rada, zapošljavanja i socijalnog dijaloga Naida Nišić.

„Prema novom prijedlogu izmjena Zakona o radu, roditelji bi mogli da podijele ukupno 365 dana odsustva između sebe. Ukoliko majka prvih deset mjeseci provede na porodiljskom odsustvu, nakon toga ima pravo da iskoristi i svoj godišnji odmor (jedan ili dva, u zavisnosti od raspoloživog broja dana). Preostala dva mjeseca predviđena su za oca i mogu se iskoristiti do navršene druge godine života djeteta. Riječ je o fleksibilnoj normi. Ostavljen je prostor da se sa Evropskom komisijom i drugim partnerima dogovori da li može ostati model prema kojem majka koristi godinu dana, a otac dodatna dva mjeseca, ali se još čeka povratna informacija. Ukoliko ne bude ‘zelenog svjetla’ za takvo rješenje, majka može iskoristiti deset mjeseci porodiljskog odsustva, zatim godišnji odmor kako bi dijete navršilo godinu dana prije polaska u vrtić, a potom otac može preuzeti svoja dva mjeseca odsustva. Roditelji se takođe mogu vratiti na posao ili kombinovati odsustvo na način koji im najviše odgovara“ objasnila je Nišić.

Priroda i društvo

Na karnevalu u Kotoru spaljen Miron Tribulus zvani Pirun: Pomutio i vlast i opoziciju

Na karnevalu u Kotoru, danas je spaljen ovogodišnji krivac za sve nedaće u protekloj godini – Miron Tribulus zvani Pirun, prenosi Radio Kotor.

Kako se čulo, Miron Tribulus zvani Pirun, kriv je za sva nedjela i teška krivična djela što su u prošloj godini učinjena, a na teret mu se stavlja deset tačaka optužnice.

“1. Da je svojim principjelnim političkim djelovanjem do kraja pomutio i vlast i opoziciju, a posebno vladu i neke lokalne skupštine.

2. Da se svim sredstvima bori da njegov narod bude jednakiji od drugih i to u građanskoj državi.

3. Da je otkrio pozadinu davanja aerodroma Golubovci i Tivat pod koncesiju.

4. Da je nečinjenjem doprinio da Grbaljska lista dobije tri odbornika u lokalnoj skupštini i time omogućio da konačno Grbalj predstavlja samog sebe.

5. Da je ofirao namjere nekih iz vlasti i republičke i lokalnih da šoto kuco glumeći patriote višestruko uvećaju ličnu imovinu.

6. Da jedini od aktuelnih političara nije zaboravio one u ZIKS-u kad pledira u skupštini.

7. Da je navodno protiv evropskog puta što brani da mu se u zavičaju pravi kolektor

8. Da se nije usprotivio samovolji ministra pomorstva da na sumnjiv način proda Crnogorsku plovidbu i time stavi tačku na vjekove pomorstva.

9. Da se u skupštini bori za svačiju pravdu, ali i za „svoju“ istinu.

10. Da je inspirisao lokalnu opoziciju da skine skalp poteštatu i isprovocira nove lokalne izbore”, navodi se u optužnici.

Kako prenosi Radio Kotor, branilac Barnaba Onanije zvani Mućak pak misli da okrivljeni nije kriv ni po jednoj tački optužnice.

“Najmanje je kriv što je najdosledniji i najprincipjelniji aktivni političar i što je nepotkupljiv kao Robespjer”, kazao branilac.

Odbrana dalje navodi da :

“1. Da je okrivljeni samo održao svoju prethodno datu javu riječ i odbranio principijelni stav za razliku od onih koji su u Briselu evropejci, a kod kuće balkanci.

2. Samo se držao programa svoje parlamentarne stranke koji bi njegov svet u građanskoj i multikonfesionalnoj državi.

3. Kako su aerodromi Golubovci i Tivat dokazali da sami mogu da se svojim sredstvima modernizuju i prošire, to njihovo davanje pod koncesiju predstavlja pokušaj ugradnje premjera po ugledu na svog slavnijeg prethodnika, a da bi zbog toga okrivljeni odgovarao, vrhovni tužilac mora prethodno dokazati da okrivljeni nije govorio istinu, što je u konkretnom slučaju nemoguće.

4. Okrivljeni pozdravlja da Grbljani predstavljaju sami sebe, kao i konačno njegovi Zećani, tako da je vrijeme da sami kroje svoju sudbinu.

5. Čitavog svog političkog vijeka okrivljeni stalno ukazuzje na pljačku državne i opštinske imovine i od strane vlasti i od strane opozicije.

6. Može li se bilo ko zakleti da pored ovakvih sudova u ZIKS-u ne leži i neko na pravdi Boga Velikoga, a koju sudbinu je zamalo za sada okrivljeni izbjegao.

7. Okrivljeni ima moralno i svako drugo pravo da ne dozvoli da Mu se od zavičaja pravi pakao, kako bi se zadovoljili ko zna čiji interesi i apetiti, a što sa putom u EU nema nikakve veze.

8. Okrivljeni je u Zeti naučio da pliva, ali nije da navigaje, tako da se ne tendi u pomorstvo i prekookeanske brodove, a nije premjer nego poslanik, tako da ministru pomorstva nije mogao ništa.

9. Pravda je spora ali dostižna, a istina je da njegovim jezikom govori veliki procenat građana, ali je i istina da je to pitanje u Ustavu riješeno, ali okrivljenom niko ne može zabraniti da se bori da njegov narod bude jednakiji u odnosu na druge u građanskoj državi.

10. Zadovoljstvo je biti inspiracija svojim političkim protivnicima, ali je okrivljeni najmanje kriv što je kotorska opozicija predvođena DPS-om, zajedno sa MJU ubjedljivo izgubila utakmicu rzultatom 19 : 12”, ističe branilac.

Pročitan je testament Mirona Tribulusa zvanog Pirun u kome se kaže:

“Pri čistoj svijesti i zdravoj pameti, ni od koga podgovoren, bez prijetnje prevare, prinude ili zablude, svu svoju nepokretnu i pokretnu imovinu ostravljam:

1. Svom dragom narodu da pomogne uređenju našeg sveta, a po ugledu na najmiliju nam susednu državu u kojoj zahvaljujući neprikosnovenom vođi, a mom dragom prijatelju cvetaju crvene ruže demokratije i slobode.

2. Kačket ostavljam pokisloj vladi, kako bi joj što manje mozak isparavao i kako se ne bi šprdali sa povećanjem penzija.

3. Svoju biblioteku ostavljam našoj kući, kako bi doprinijela da naš jezik dobije status službenog, a ne samo, jezika u upotrebi, kako je sada to Ustavom regulisano.

4. Svoje političke vizije i ideje ostavljam svom prijatelju Koljenici, kako bi manje lutao putem u EU.

5. Svojim političkim protivnicima ostavljam sve preko dva”, navodi se u testamentu ovogodišnjeg krnevala.

Radio Kotor prenosi da su brojni posjetioci uživali u koloritu originalnih kostima karnevalskih grupa.

U povorci ovogodišnjeg karnevala na čelu sa kraljicom karnevala Teom Grgurević učestvovale su 22 karnevalske grupe kao i: mala kraljica karnevala Petra Bilafer, Gradska muzika Kotor, Mjesna muzika Đenovići, mažoreke Fešta, mažoretke Alisa, mažoretke Lili i mažoretke Modest Tivat.

Program su vodili Karolina Radulović i Sabrija Vulić.

Nakon spaljivanja karnevalske lutke, fešta se nastavlja na glavnom gradskom Trgu od oružja dodjelom pehara i koncertima sastava The Grupa i Bruna Račkog.

Organizator Zimskih kotorskih karnevalskih fešti je JU Kulturni centar “Nikola Đurković” Kotor, suorganizator Turistička organizacija Kotor, a pokrovitelj Opština Kotor.